Фортификациялау процесі жай ғана ұнға қоспа араластырумен шектелмейді. Өндіріс кезінде қолданылатын премикс нормативтік талаптарға сәйкес болуы керек, фортификация технологиясы белгіленген тәртіппен жүргізіліп, микронутриенттердің қажетті мөлшерінің сақталуы аса маңызды.
Ұн сатып алғанда қауіпсіздігі мен сапасын бірнеше көрсеткіш бойынша бағалау қажет:
Қаптамасы бойынша
— бүтін, құрғақ, таза және зақымданбаған болуы керек;
— ылғалданған, жыртылған немесе көгеру белгілері бар қаптаманы таңдамаған дұрыс.
Таңбалануы бойынша
— өнімнің атауы және ұнның түрі;
— өндіруші туралы мәлімет;
— өндірілген күні және жарамдылық мерзімі;
— сақтау шарттары;
— тағамдық құндылығы;
— фортификацияланған жағдайда құрамына қосылған микронутриенттер туралы ақпарат көрсетілуі тиіс.
Органолептикалық көрсеткіштері бойынша
— түсі ұнның түріне сәйкес, біркелкі болуы;
— бөгде, көгерген немесе қышқыл иіс болмауы;
— жәндіктер, олардың дернәсілдері, өрмекшілер немесе басқа зиянкестер болмауы қажет.
Микробиологиялық қауіпсіздігі бойынша
— патогенді микроорганизмдермен ластанбауы қажет.
— ұн құрғақ, желдетілетін, таза жерде сақталуы керек.
Қызылорда облысының санитариялық-эпидемиологиялық бақылау департаментінің аумақтық басқармаларымен нан және нан өнімдерін шығаратын 89 нысан есепке алынған, оның 21-і кондитерлік өнімдерді дайындаумен айналысады. Өнімдер қауіпсіздігінің мониторингі шеңберінде 2026 жылы техникалық регламент талаптарының сәйкестігіне 1 фортификацияланған ұн алынып, В1, В2 дәруменіне, мырыш қоспасына, органолептикалық, таңбалау, металл-магнитті қоспалар, ылғалдың массалық үлесі, зиянкестермен зақымдану, қорғасын, кадмий, мышьяк және хлорорганикалық пестицидтер көрсеткіштері бойынша барлығы 20 зерттеу жүргізіліп, сәйкессіздіктер анықталған жоқ.
Халықтың санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылығын қамтамасыз ету бағытында санитариялық ағарту жұмыстарының маңыздылығы айрықша. Бұл бағытта мамандар санитариялық ағарту жұмыстарын тұрақты жүргізіп отырады. Нан және нан өнімдерін өндіруші, сатушы кәсіпкерлерге жоғары және бірінші сұрыпты фортификацияланған ұнды саудаға енгізу қажеттілігін, ұн қабылдаған кезде сапалық құжаттардағы белгілерге ерекше назар аудару қажеттігін еске саламыз. Сонымен қатар тұтынушыларға ұнды сатып алу кезінде оның фортификацияланғандығы туралы белгілерінің бар болуына мән беру маңызды екендігін түсіндіреміз.
Ерлан Ұзақбаев
Қызылорда облысының СЭБД басшы орынбасары
